Fundament tarasu, od czego zacząć?

Fundament tarasu 

Budowa trwałego i stabilnego tarasu wymaga solidnego fundamentu. W internecie można znaleźć wiele informacji na temat fundamentów tarasów, jednak często są one uproszczone, niepełne lub wprowadzają w błąd, dlatego warto przyjrzeć się temu zagadnieniu szczegółowo. W tym artykule przyjrzymy się dokładnie pierwszemu z trzech przypadków – fundamentowi tarasu w postaci podbudowy z różnych frakcji kruszywa – i omówimy wszystkie istotne aspekty projektowe i wykonawcze. Kluczowe staną się warstwy drenażowe i odpowiednie przygotowanie podłoża.

Wykop pod taras – na jaką głębokość? Od czego zacząć

Ważne: Należy zrozumieć, że wszystkie warstwy podbudowy położone powyżej poziomu przemarzania gruntu zawsze będą zawierały w swoim środowisku wodę – w mniejszej lub większej ilości. Kluczowe jest, aby materiały użyte w podbudowie były mrozoodporne czyli odporne na cykle zamarzania i rozmrażania przez cały okres eksploatacji. Woda w warstwach będzie powodować zjawisko wysadzin, ale zmiany objętości będą minimalne i nie wpłyną negatywnie na jakość podbudowy ani nawierzchni. Już na tym etapie widać, że fundament tarasu to jakby osobny ustrój budowlany – nie do końca odpowiada klasycznemu pojęciu fundamentu. Nie ma konieczności wykonywania fundamentu poniżej poziomu przemarzania, natomiast kluczowe stają się warstwy drenażowe, które tworzą podłoże tarasu. Priorytetem jest wymiana gruntów wysadzinowych i przygotowanie stabilnego podłoża. Czy zatem jest to fundament? czy może bardziej konstrukcja podłogi zewnętrznej na gruncie. 

W artykule tym skupimy się na pierwszym przypadku a więc konstrukcji podłogi zewnętrznej na gruncie – podbudowie z różnych frakcji kruszywa. Pozostałe dwa przypadki zostaną omówione w osobnych artykułach:

• 1) Podłoga tarasu na gruncie w postaci podbudowy z różnych frakcji kruszywa
• 2) Zbrojona płyta fundamentowa
• 3) Zastosowanie dwóch powyższych rozwiązań z użyciem ściany oporowej, jeśli taras wychodzi poza płaszczyznę gruntu

1. Podłoga tarasu na gruncie - konstrukcja z różnych frakcji kruszywa

Podbudowa z kruszywa jest najbardziej klasycznym i elastycznym rozwiązaniem stosowanym przy budowie tarasów. Składa się z kilku warstw materiałów o określonych parametrach, zapewniających nośność, stabilność i drenaż. Konstrukcja podłogi może mieć trzy lub cztery warstwy, zależnie od wymagań projektowych i właściwości gruntu.

Struktura typowej podłogi tarasu z kruszywa

a) Beton nawierzchniowy

Najwyższa warstwa fundamentu to beton nawierzchniowy. Beton pełni funkcję nośną, nadaje tarasowi sztywność i odporność na ścieranie oraz zabezpiecza niższe warstwy przed wpływem warunków atmosferycznych. Poza tym jest bazą pod wszelkiego rodzaju okładziny.

b) Podbudowa zasadnicza z mieszanki związanej

Pod betonem nawierzchniowym znajduje się podbudowa zasadnicza, wykonywana z mieszanki kruszywa i spoiwa (cement klasy 32,5). Jej zadaniem jest równomierne przenoszenie obciążeń na niższe warstwy oraz ograniczenie osiadania tarasu w czasie.

c) Podbudowa pomocnicza z kruszywa łamanego

Niższa warstwa, czyli podbudowa pomocnicza, wykonana jest z grubszego kruszywa łamanego frakcji 0-35mm. Pełni funkcję wyrównującą, drenażową i stabilizującą grunt pod tarasem. Grubość warstwy zależy od rodzaju gruntu, jego nośności oraz obciążenia użytkowego.

d) Wkomponowane maty geosyntetyczne (opcjonalnie w zależności od warunków gruntowych i założeń projektowych)

W projektach wymagających większej nośności lub ochrony przed mieszaniem się warstw stosuje się maty geosyntetyczne, które mogą pełnić różne funkcje:

• Separacyjne: oddzielają warstwy o różnych frakcjach kruszywa, zapobiegając ich mieszaniu się.
• Uszczelniające: chronią warstwy przed nadmierną infiltracją wody.
• Wzmacniające: zwiększają nośność i stabilność podbudowy, szczególnie na gruntach słabszych lub niestabilnych.

Wzmacnianie gruntu

Ten punkt tylko nadmieniamy. Na gruntach słabych lub mocno nasyconych wodą stosuje się techniki wzmacniania gruntu, takie jak zagęszczenie dynamiczne, kolumny żwirowe lub geosyntetyczne stabilizatory. Są to rozwiązania typowo inżynierskie, wymagające doświadczenia i odpowiedniego sprzętu. Zwiększają trwałość i bezpieczeństwo tarasu, ale powinny być poprzedzone analizą geotechniczną.

Kiedy warto wybrać podbudowę z kruszywa?

• Dobre właściwości drenażowe, chroniące taras przed niską wodą gruntową i opadami.
• Elastyczność konstrukcji – łatwo dopasować warstwy do projektu i rodzaju gruntu.
• Możliwość wbudowania dodatkowych wzmocnień i mat geosyntetycznych dla podwyższonej nośności.
• Niższe koszty wykonania w porównaniu z pełną płytą betonową, w przypadku standardowych tarasów na gruncie nośnym.

Pozostałe dwa przypadki fundamentów: 
3) Zbrojona płyta fundamentowa oraz zastosowanie rozwiązań z ścianą oporową, jeśli taras wychodzi poza płaszczyznę gruntu
…omówimy szczegółowo w osobnych artykułach.